Verordening (EU) 2016/445 van de Europese Centrale Bank van 14 maart 2016 betreffende de wijze waarop gebruik wordt gemaakt van de keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte die het Unierecht biedt (ECB/2016/4)
DE RAAD VAN BESTUUR VAN DE EUROPESE CENTRALE BANK,
Gezien Verordening (EU) nr. 1024/2013 van de Raad van 15 oktober 2013 waarbij aan de Europese Centrale Bank specifieke taken worden opgedragen betreffende het beleid inzake het prudentieel toezicht op kredietinstellingen1, met name artikel 4, lid 3, artikel 6 en artikel 9, leden 1 en 2,
Gezien Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende prudentiële vereisten voor kredietinstellingen en beleggingsondernemingen en tot wijziging van Verordening (EU) nr. 648/20122, en met name artikel 89, lid 3, artikel 178, lid 1, artikel 282, lid 6, artikel 327, lid 2, artikel 380, artikel 395, lid 1, artikel 400, lid 2, artikel 415, lid 3, artikel 420, lid 2, artikel 467, lid 3, artikel 468, lid 3, artikel 471, lid 1, artikel 473, lid 1, artikel 478, lid 3, artikel 479, leden 1 en 4, artikel 480, lid 3, artikel 481, leden 1 en 5, artikel 486, lid 6, en artikel 495, lid 1,
Gezien Uitvoeringsverordening (EU) nr. 650/2014 van 4 juni 2014 tot vaststelling van technische uitvoeringsnormen met betrekking tot het format, de structuur, de inhoudsopgave en de jaarlijkse publicatiedatum van de informatie die door de bevoegde autoriteiten openbaar moet worden gemaakt overeenkomstig Richtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad3, met name artikel 2 en bijlage II,
Gezien Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61 van de Commissie van 10 oktober 2014 ter aanvulling van Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot het liquiditeitsdekkingsvereiste voor kredietinstellingen4, met name artikel 12, lid 3, en artikel 23, lid 2, en artikel 24, leden 4 en 5,
Gezien de openbare raadpleging en analyse die overeenkomstig artikel 4, lid 3, van Verordening (EU) nr. 1024/2013 zijn uitgevoerd,
Gezien het voorstel van de raad van toezicht dat overeenkomstig artikel 26, lid 7, van Verordening (EU) nr. 1024/2013 werd goedgekeurd,
(1) De Europese Centrale Bank (ECB) is bevoegd om overeenkomstig artikel 132 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie verordeningen vast te stellen. Door te verwijzen naar artikel 25.2 van de ESCB-statuten bekleden artikel 132 van het Verdrag en artikel 34 van de Statuten van het Europees Stelsel van centrale banken en van de Europese Centrale Bank („de ESCB-statuten”) de ECB bovendien met regelgevende bevoegdheden voor zover noodzakelijk voor de uitvoering van specifieke taken aangaande beleid met betrekking tot bedrijfseconomisch toezicht op kredietinstellingen.
(2) Aangaande prudentiële vereisten voor kredietinstellingen voorziet de Uniewetgeving in keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte die bevoegde autoriteiten kunnen gebruiken.
(3) De ECB is in de deelnemende lidstaten de bij relevant Unierecht ingestelde bevoegde autoriteit voor de uitvoering van haar microprudentiële taken binnen het gemeenschappelijk toezichtsmechanisme (GTM) krachtens Verordening (EU) nr. 1024/2013 ten aanzien van kredietinstellingen die zijn ingedeeld als belangrijk overeenkomstig artikel 6, lid 4, van Verordening (EU) nr. 1024/2013 en deel IV en artikel 147, lid 1, van Verordening (EU) nr. 468/2014 van de Europese Centrale Bank (ECB/2014/17)5. De ECB beschikt derhalve over alle bevoegdheden en verplichtingen die bevoegde autoriteiten uit hoofde van relevant Unierecht hebben. Met name is de ECB bevoegd gebruik te maken van de keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte die het Unierecht biedt.
(4) De ECB voert haar toezichttaken uit binnen het GTM, hetgeen moet verzekeren dat het Uniebeleid inzake het prudentieel toezicht op kredietinstellingen coherent en doeltreffend wordt uitgevoerd, dat het „single rulebook” voor financiële diensten op dezelfde wijze wordt toegepast op kredietinstellingen in alle betrokken lidstaten, en dat op die kredietinstellingen toezicht van de hoogste kwaliteit van toepassing is. Bij de uitoefening van toezichttaken moet de ECB terdege rekening houden met de diversiteit van de kredietinstellingen en met hun omvang en bedrijfsmodellen, alsmede met de systeemvoordelen van diversiteit in de banksector van de Unie.
(5) Teneinde ervoor te zorgen dat er gedurende een overgangsperiode een geleidelijke convergentie ontstaat tussen het niveau van het eigen vermogen en de prudentiële aanpassingen van de definitie van eigen vermogen in de hele Unie en aanpassingen van de definitie van eigen vermogen in het Unierecht, moeten de eigenvermogensvereisten van deze verordening stapsgewijs worden ingevoerd.
(6) De consistente toepassing van prudentiële vereisten voor kredietinstellingen in de aan het GTM deelnemende lidstaten is een specifieke doelstelling van Verordening (EU) nr. 1024/2013 en Verordening (EU) nr. 468/2014 (ECB/2014/17) en is opgedragen aan de ECB.
(7) Overeenkomstig Verordening (EU) nr. 1024/2013 geeft de ECB uitvoering aan alle relevante Unierecht, en indien dat Unierecht richtlijnen betreft, aan de nationale wetgeving ter uitvoering van die richtlijnen. Indien het toepasselijke Unierecht bestaat uit verordeningen en die verordeningen de lidstaten thans uitdrukkelijk keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte toekennen, moet de ECB tevens uitvoering geven aan de van die keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte gebruikmakende nationale wetgeving. Die nationale wetgeving moet de goede werking van het GTM, waarvoor de ECB verantwoordelijk is, niet aantasten.
(8) Die keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte omvatten niet die keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte die slechts ter beschikking van de bevoegde autoriteiten staan, waarvan de ECB als exclusief bevoegde gebruik mag maken en moet gebruiken, indien toepasselijk.
(9) Bij het gebruiken van keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte moet de ECB als bevoegde autoriteit rekening houden met de algemene beginselen van Unierecht, met name gelijke behandeling, evenredigheid en de gerechtvaardigde verwachtingen van onder toezicht staande kredietinstellingen.
(10) Aangaande de gerechtvaardigde verwachtingen van onder toezicht staande kredietinstellingen erkent de ECB dat het noodzakelijk is overgangsperiodes toe te staan, indien haar gebruik van keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte significant afwijkt van de door de nationaal bevoegde autoriteiten voorafgaande aan de inwerkingtreding van deze verordening gevolgde benadering. Deze verordening moet passende overgangsperiodes instellen, met name indien de ECB haar keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte gebruikt in verband met de in Verordening (EU) nr. 575/2013 vastgelegde overgangsbepalingen.
(11) Artikel 143, lid 1, onder b), van Richtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad6 vereist dat de bevoegde autoriteiten publiceren hoe zij de keuzemogelijkheden en manoeuvreerruimte die het Unierecht biedt, gebruiken,
HEEFT DEZE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1 - Onderwerp en werkingssfeer
Artikel 2 - Definities
Artikel 3 - Artikel 89, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Risicoweging van en verbod op in aanmerking komende deelnemingen buiten de financiële sector
Onverminderd artikel 90 van Verordening (EU) nr. 575/2013 en ter berekening van de kapitaalvereisten overeenkomstig deel drie van Verordening (EU) nr. 575/2013 passen kredietinstellingen op het hoogste van het hiernavolgende een risicogewicht van 1.250 % toe:
- a) het bedrag van de in artikel 89, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde in aanmerking komende deelnemingen in ondernemingen dat hoger is dan 15 % van het in aanmerking komende kapitaal van de kredietinstelling, en
- b) het totale bedrag van de in artikel 89, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde in aanmerking komende deelnemingen in ondernemingen dat hoger is dan 60 % van het in aanmerking komende kapitaal van de kredietinstelling.
Artikel 4 - Artikel 178, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Wanbetaling door debiteuren
Artikel 5 - Artikel 282, lid 6, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Samenstellen van afdekkingsinstrumenten
Artikel 6 - Artikel 327, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Verrekening
Kredietinstellingen kunnen verrekening toepassen tussen een converteerbaar waardepapier en een compenserende positie in het onderliggende instrument, zoals bedoeld in artikel 327, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013, mits aan een van de volgende voorwaarden is voldaan:
- a) vóór 4 november 2014 heeft de nationale bevoegde autoriteit een benadering vastgesteld krachtens welke rekening wordt gehouden met de waarschijnlijkheid dat een specifiek converteerbaar waardepapier wordt geconverteerd, dan wel
- b) vóór 4 november 2014 heeft de nationale bevoegde autoriteit een eigenvermogensvereiste voorgeschreven ter dekking van eventuele bij conversie geleden verliezen.
Artikel 7 - Artikel 380 van Verordening (EU) nr. 575/2013: Ontheffing
Indien het systeem zoals bedoeld in artikel 380 van Verordening (EU) nr. 575/2013 in zijn geheel uitvalt, hetgeen de ECB middels een openbare verklaring bevestigt, zijn de volgende bepalingen van toepassing totdat de ECB middels een openbare verklaring bevestigt dat de daarin bedoelde situatie is hersteld:
- a) kredietinstellingen hoeven niet te voldoen aan de in artikelen 378 en 379 van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde eigenvermogensvereisten, en
- b) dat een tegenpartij een transactie niet afwikkelt, wordt uit het oogpunt van kredietrisico niet als wanbetaling aangemerkt.
Artikel 8 - Artikel 395, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Limieten voor grote blootstellingen
Artikel 9 - Artikel 400, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Vrijstellingen
Artikel 10 - Artikel 415, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Rapportageverplichting
Artikel 11 - Artikel 420, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013 en artikel 23, lid 2, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61: Liquiditeitsuitstromen
Artikel 12 - Artikel 12, lid 3, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61: Activa van niveau 2B
Artikel 13 - Artikel 24, leden 4 en 5, van Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/61: Uitstromen uit stabiele retaildeposito's
Artikel 14 - Artikel 467, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Tegen reële waarde gemeten niet-gerealiseerde verliezen
Voor de toepassing van lid 1 is het toepasselijke percentage:
- a) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016, en
- b) 80 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017.
Artikel 15 - Artikel 468, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Tegen reële waarde gemeten niet-gerealiseerde winsten
Voor de toepassing van lid 1 is het toepasselijke percentage:
- a) 40 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016, en
- b) 20 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017.
Artikel 16 - Artikel 471, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Vrijstelling van aftrek van deelnemingen in verzekeringsondernemingen van tier 1-kernkapitaalbestanddelen
Artikel 17 - Artikel 473, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Invoering van in International Accounting Standard 19 aangebrachte wijzigingen
Gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2018 kunnen kredietinstellingen hun tier 1-kernkapitaal vermeerderen met het in artikel 473, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde bedrag vermenigvuldigd met de toepasselijke factor, en wel:
- a) 0,6 gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 0,4 gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 0,2 gedurende de periode van 1 januari 2018 tot en met 31 december 2018.
Artikel 18 - Artikel 478, lid 3, onder a), c) en d), van Verordening (EU) nr. 575/2013: Toepasselijke percentages voor aftrekkingen van de tier 1-kernkapitaal-, aanvullend-tier 1- en tier 2-bestanddelen
Binnen het kader van artikel 478, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013 zijn de toepasselijke percentages:
- a) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 80 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 100 % vanaf 1 januari 2018.
Artikel 19 - Artikel 478, lid 3, onder a) en b), van Verordening (EU) nr. 575/2013: Toepasselijke percentages voor aftrek van de tier 1-kernkapitaalbestanddelen van aanzienlijke deelnemingen in entiteiten uit de financiële sector en uitgestelde belastingvorderingen die op toekomstige winstgevendheid berusten
Binnen het kader van artikel 478, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013 zijn de toepasselijke percentages binnen het kader van artikel 469, lid 1, onder a) en c), van Verordening (EU) nr. 575/2013:
- a) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 80 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 100 % vanaf 1 januari 2018.
Binnen het kader van artikel 478, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013 zijn de toepasselijke percentages:
- a) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 80 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 100 % vanaf 1 januari 2018.
In afwijking van lid 2, indien krachtens artikel 478, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013 nationale wetgeving een geleidelijke uitfasering van tien jaar stipuleert, is het toepasselijke percentage:
- a) 40 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 80 % gedurende de periode van 1 januari 2018 tot en met 31 december 2018;
- d) 100 % vanaf 1 januari 2019.
Artikel 20 - Artikel 479, leden 1 en 4, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Opneming in het geconsolideerde tier 1-kernkapitaal van niet als minderheidsbelang aangemerkte instrumenten en posten
Voor de toepassing van lid 1 zijn de toepasselijke percentages:
- a) 40 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016, en
- b) 20 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017.
Artikel 21 - Artikel 480, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Opneming in het geconsolideerde eigen vermogen van minderheidsbelangen en in aanmerking komend aanvullend-tier 1- en tier 2-kapitaal
Gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2017, zoals bedoeld in artikel 480, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013, is de waarde van de toepasselijke factor uit hoofde van artikel 480, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013:
- a) 0,6 gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016, en
- b) 0,8 gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017.
Artikel 22 - Artikel 481, leden 1 en 5, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Additionele filters en aftrekkingen
Teneinde filters of aftrek toe te passen die zijn vereist uit hoofde van nationale omzettingsmaatregelen en zoals bedoeld in artikel 481, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013, en mits aan de voorwaarden van artikel 481, lid 1, wordt voldaan, gelden van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2017 de volgende toepasselijke percentages:
- a) 40 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016, en
- b) 20 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017.
Artikel 23 - Artikel 486, lid 6, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Limieten van de grandfatheringposten voor bestanddelen die onder tier 1-kernkapitaal-, aanvullend-tier 1- en tier 2-bestanddelen vallen
Binnen het kader van artikel 486 van Verordening (EU) nr. 575/2013 zijn de toepasselijke percentages:
- a) 60 % gedurende de periode van 1 januari 2016 tot en met 31 december 2016;
- b) 50 % gedurende de periode van 1 januari 2017 tot en met 31 december 2017;
- c) 40 % gedurende de periode van 1 januari 2018 tot en met 31 december 2018;
- d) 30 % gedurende de periode van 1 januari 2019 tot en met 31 december 2019;
- e) 20 % gedurende de periode van 1 januari 2020 tot en met 31 december 2020;
- f) 10 % gedurende de periode van 1 januari 2021 tot en met 31 december 2021.
Artikel 24 - Artikel 495, lid 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013: Behandeling van blootstellingen met betrekking tot aandelen in het kader van de Internal-Ratings-Based-benadering (IRB)
Artikel 25 - Inwerkingtreding
-
PB L 287 van 29.10.2013, blz. 63.
(terug) -
PB L 176 van 27.6.2013, blz. 1.
(terug) -
PB L 185 van 25.6.2014, blz. 1.
(terug) -
PB L 11 van 17.1.2015, blz. 1.
(terug) -
Verordening (EU) nr. 468/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 16 april 2014 tot vaststelling van een kader voor samenwerking binnen het gemeenschappelijk toezichtsmechanisme tussen de Europese Centrale Bank en nationale bevoegde autoriteiten en met nationale aangewezen autoriteiten (GTM-kaderverordening) (ECB/2014/17) (PB L 141 van 14.5.2014, blz. 1).
(terug) -
Richtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende toegang tot het bedrijf van kredietinstellingen en het prudentieel toezicht op kredietinstellingen en beleggingsondernemingen, tot wijziging van Richtlijn 2002/87/EG en tot intrekking van de Richtlijnen 2006/48/EG en 2006/49/EG (PB L 176 van 27.6.2013, blz. 338).
(terug) -
Richtlijn 2002/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2002 betreffende het aanvullende toezicht op kredietinstellingen, verzekeringsondernemingen en beleggingsondernemingen in een financieel conglomeraat en tot wijziging van de Richtlijnen 73/239/EEG, 79/267/EEG, 92/49/EEG, 92/96/EEG, 93/6/EEG en 93/22/EEG van de Raad en van de Richtlijnen 98/78/EG en 2000/12/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 35 van 11.2.2003, blz. 1).
(terug) -
Uitvoeringsverordening (EU) nr. 680/2014 van de Commissie van 16 april 2014 tot vaststelling van technische uitvoeringsnormen voor wat betreft de rapportage aan de toezichthoudende autoriteit door instellingen overeenkomstig Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 191 van 28.6.2014, blz. 1).
(terug) -
Richtlijn 2006/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 14 juni 2006 betreffende de toegang tot en de uitoefening van de werkzaamheden van kredietinstellingen (PB L 177 van 30.6.2006, blz. 1).
(terug) -
Gedelegeerde Verordening (EU) 2015/1556 van de Commissie van 11 juni 2015 tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad met technische reguleringsnormen wat betreft de overgangsregeling voor de behandeling van blootstellingen met betrekking tot aandelen in het kader van de IRB-benadering (PB L 244 van 19.9.2015, blz. 9).
(terug)